Page 6 - Temiz Sayfa - Aralık 2025
P. 6
Temiz Sayfa Temiz Sayfa
Sayı : 4 Sayı : 4
Hoş geldiniz Hocam. çünkü norm budur. COVID döneminde yorgun olsa bile davranışı sürdürür.
maske takma oranını artıran en güçlü neden
Sağlık çalışanları eğitimlerinde genellikle Davranış değişikliği için sağlık personelinin "başkalarının taktığını görmek"ti. Son olarak, davranış değişimini kalıcı
bilgi aktarımına odaklanıyoruz. Ancak öncelikle ikna olması gerekiyor. İkna, kılmak isteyen enfeksiyon kontrol ekiplerine
klinikte sıkça karşılaştığımız bir durum var: birine zorla bir şey yaptırmak mıdır? Bir diğer önemli ilke Sevgi ve Benzerliktir. verebileceğiniz en net mesaj nedir?
"Biliyor ama yapmıyor." Bu kopukluğun Biz "bizi anlayan" kişiden öğreniriz. Serviste
sebebi nedir? Doç. Dr. Seda Kiraz: Kesinlikle hayır. İkna, sevilen bir hemşirenin doğru davranışı, Doç. Dr. Seda Kiraz: Davranış değişimini
klasik anlamda zorlama değil, davranışın görünmez bir hızla yayılır. Ayrıca Tutarlılık bir tren yolculuğu gibi düşünün:
Doç. Dr. Seda Kiraz: Hoş bulduk, ilk kıvılcımıdır. Bireyin kendi değerleriyle ilkesi gereği, "El hijyenine dikkat edeceğim" · Lokomotif: İknadır (Değişimi başlatır).
teşekkür ederim. Bu durum, davranış çelişmeden düşüncesini yeniden düzenlediği sözünü veren kişi, yapmadığında içsel · Vagonlar: Davranışlardır.
değişiminin yalnızca bilgi eksikliğiyle içsel bir süreçtir. Beyin, davranışı çoğu bir rahatsızlık hisseder ve bu da davranışı · Raylar: Alışkanlıklardır.
açıklanamayacağını gösteriyor. Kritik olan zaman verilerle değil, duyguyla seçer. sürdürmeye zorlar. Eğer raylar (alışkanlık sistemi) sağlam
bilgiyi davranışa dönüştürmek ve bunu Epictetus’un dediği gibi, insanları olaylar değilse tren savrulur. İkna sadece kıvılcımı
sürdürülebilir kılmaktır. Bilgi güneşe benzer; değil, onlar hakkındaki düşünceleri rahatsız Yorgunluk ve stresin yoğun olduğu yakar, ateşi sürekli kılan alışkanlıktır.
herkes tarafından görülür ama ayçiçeklerinin eder. Bir sağlık çalışanı "Bu önemli, çünkü nöbetlerde bu davranışları sürdürmek Davranış kimliğe dönüştüğünde eğitim
yönünü belirleyen şey, o bilgiye yükledikleri ben fark yaratıyorum" dediği anda değişim zorlaşıyor. Bunu nasıl aşabiliriz? gerçekten tamamlanmış olur.
anlamdır. başlar.
Doç. Dr. Seda Kiraz: Burada "Anlık Etki" Paylaştığınız bu ufuk açıcı bilgiler ve
Klinikteki yanılgımız şudur: "Biliyorsa Hocam, sağlık profesyonelleri enfeksiyon devreye giriyor. Yorgun bir sağlık çalışanında, enfeksiyon kontrolüne kattığınız farklı bakış
yapar." Oysa davranış; bilişsel, duygusal kontrolü uygulamaları için nasıl ikna 12 saatlik vardiya sonunda bilişsel sistem açısı için çok teşekkür ederiz.
ve çevresel katmanların birleşimidir. Bir olurlar? değil, otomatik sistem çalışır. O an davranışı
çalışanın davranışı değiştirmesi için beynine yöneten bilgi değil, duygudur. İşte bu Dr. Seda Kiraz: Ben teşekkür ederim,
değil, o bilgiyle kurduğu duygusal bağa, Doç. Dr. Seda Kiraz: En güçlü etkenlerden yüzden hedefimiz davranışı alışkanlığa herkese iyi çalışmalar dilerim.
yani "anlamına" dokunmamız gerekir. biri Toplumsal Kanıttır. İnsanlar özgür dönüştürmektir.
"Yapmam gerekiyor" demek bilgi düzeyidir; olduklarını düşünseler bile, yönlerini Davranış dinamiktir, alışkanlık ise
"Yapmazsam içim rahat etmiyor" demek ise çoğunluğa göre belirler. Serviste herkes el otomatiktir. Davranış tekrarlandığında
davranışın içselleştiğidir. hijyeni yapıyorsa, yeni başlayan da yapar; beyindeki bazal gangliyon devreye girer ve
artık dışsal hatırlatıcıya gerek kalmaz. Kişi
6 Türk Hastane İnfeksiyonları ve Kontrolü Derneği Türk Hastane İnfeksiyonları ve Kontrolü Derneği 7
